Contact

དོན་དམ་པར་བསྟོད་པ།






lokātītastavaḥ:1
lokātīta namas tubhyaṁ viviktajñānavedine .
yas tvaṁ jagaddhitāyaiva khinnaḥ karuṇayā ciram .. 1 ..

དབེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རིག་གྱུར་པ། །འཇིག་རྟེན་འདས་ཁྱོད་ཕྱག་འཚལ་འདུད། །
གང་ཁྱོད་འགྲོ་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །ཡུན་རིང་ཐུགས་རྗེས་ངལ་བར་གྱུར། །

lokātītastavaḥ:2
skandhamātravinirmukto na sattvo 'stīti te matam .
sattvārthaṃ ca paraṃ khedam agamas tvaṃ mahāmune .. 2 ..

ཕུང་པོ་ཙམ་ལས་གྲོལ་བ་ཡི། །སེམས་ཅན་མེད་པར་ཁྱོད་བཞེད་ལ། །
སེམས་ཅན་ངན་ལའང་མཆོག་གཞོལ་བར། །ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཉིད་ཞུགས། །

The aggregates are like a mirage.

lokātītastavaḥ:3
te 'pi skandhās tvayā dhīman dhīmadbhyaḥ saṃprakāśitāḥ .
māyāmarīcigandharvanagarasvapnasannibhāḥ .. 3 ..

The aggregates are like a mirage.

བློ་ལྡན་ཁྱོད་ཀྱི་ཕུང་དེའང་། །སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་དྲི་ཟ་ཡི། །
གྲོང་ཁྱེར་རྨི་ལམ་ཇི་བཞིན་དུ། །བློ་ལྡན་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་བསྟན། །

The aggregates arise in the presence of a cause and do not exist in its absence, therefore they are like a reflection in the mirror.

lokātītastavaḥ:4
hetutaḥ saṃbhavo yeṣāṃ tadabhāvān na santi ye .
kathaṃ nāma na te spaṣṭaṃ pratibimbasamā matāḥ .. 4 ..

The aggregates arise in the presence of a cause and do not exist in its absence, therefore they are like a reflection in the mirror.

གང་དག་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས། །དེ་མེད་པར་ནི་ཡོད་མིན་པས། །
གཟུགས་བརྙན་ཉིད་དང་མཚུངས་པ་རུ། །གསལ་བར་ཅི་ཡི་ཕྱིར་མི་འདོད། །

lokātītastavaḥ:5
bhūtāny acakṣurgrāhyāṇi tanmayaṃ cākṣuṣaṃ katham .
rūpaṁ tvayaivaṃ bruvatā rūpagrāho nivāritaḥ .. 5 ..

འབྱུང་བ་མིག་གིས་གཟུང་མིན་པས། །དེ་དངོས་མིག་གི་ཇི་ལྟར་ཡིན། །
གཟུགས་ཉིད་གཟུང་བར་རབ་བཀག་པ། །གཟུགས་ཉིད་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་གསུངས། །

Feeling is insubstantial, as it does not exist without an object of feeling, the latter too has no substantial existence.

lokātītastavaḥ:6
vedanīyaṃ vinā nāsti vedanāto nirātmikā .
tac ca vedyaṃ svabhāvena nāstīty abhimataṃ tava .. 6 ..

Feeling is insubstantial, as it does not exist without an object of feeling, the latter too has no substantial existence.

ཚོར་བྱ་མེད་པར་དེ་མེད་པས། །ཚོར་བ་ཉིད་ནི་བདག་མེད་པས། །
ཚོར་བ་དེ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས། །ཡོད་པ་མིན་པར་ཁྱོད་ཉིད་བཞེད། །

lokātītastavaḥ:7
saṁjñārthayor ananyatve mukhaṃ dahyeta vahninā .
anyatve 'dhigamābhāvas tvayoktaṃ bhūtavādinā .. 7 ..

མིང་དང་དོན་དག་ཐ་དད་མིན། །མེ་ཡིས་ཁ་ཉིད་ཚིག་པར་འགྱུར། །
གཞན་ནའང་རྟོག་པ་མེད་འགྱུར་ཞེས། །བདེན་པ་གསུང་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན། །

lokātītastavaḥ:8
kartā svatantraḥ karmāpi tvayoktaṃ vyavahārataḥ .
parasparāpekṣikī tu siddhis te 'bhimatānayoḥ .. 8 ..

བྱེད་པོ་རང་དབང་ཉིད་ལས་ཀྱང་། །ཐ་སྙད་དུ་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན། །
ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་ཅན་ཉིད་དུ། །གྲུབ་པར་ཁྱོད་ནི་བཞེད་པ་ལགས། །

That which is dependently arisen is not 'born'.

lokātītastavaḥ:9
na kartāsti na bhoktāsti puṇyāpuṇyaṃ pratītyajam .
yat pratītya na taj jātaṃ proktaṃ vācaspate tvayā .. 9 ..

That which is dependently arisen is not 'born'.

བྱེད་པོ་ཡོད་མིན་སྤྱོད་པོའང་མེད། །བསོད་ནམས་དེ་མིན་རྟེན་འབྲེལ་སྐྱེས། །
རྟེན་ནས་སྐྱེས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་ཞེས། །ཚིག་གི་བདག་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུང་། །

There can be no object of knowledge unless it is being known. However, consciousness cannot exist without an object of consciousness. Therefore neither consciousness nor the object of consciousness exist substantially.

lokātītastavaḥ:10
ajñāyamānaṃ na jñeyaṃ vijñānaṃ tad vinā na ca .
tasmāt svabhāvato na sto jñānajñeye tvam ūcivān .. 10 ..

There can be no object of knowledge unless it is being known. However, consciousness cannot exist without an object of consciousness. Therefore neither consciousness nor the object of consciousness exist substantially.

ཤེས་པ་མེད་པར་ཤེས་བྱ་མིན། །དེ་མེད་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མེད། །
དེ་ཕྱིར་ཤེས་དང་ཤེས་བྱ་དག །རང་དངོས་མེད་ཅེས་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུང་། །

lokātītastavaḥ:11
lakṣyāl lakṣaṇam anyac cet syāt tal lakṣyam alakṣaṇam .
tayor abhāvo 'nanyatve vispaṣṭaṃ kathitaṃ tvayā .. 11 ..

མཚན་ཉིད་མཚོན་བྱ་གཞན་ཉིད་ན། །མཚོན་བྱ་མཚན་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར། །
ཐ་དད་མིན་ནའང་མེད་དེ་པར། །ཁྱོད་ཀྱིས་གསལ་པོ་ཉིད་དུ་བསྟན། །

lokātītastavaḥ:12
lakṣyalakṣaṇanirmuktaṃ vāgudāhāravarjitam .
śāntaṁ jagad idaṃ dṛṣṭaṃ bhavatā jñānacakṣuṣā .. 12 ..

མཚན་ཉིད་མཚན་བྱ་རྣམ་བྲལ་ཞིང་། །ཚིག་གིས་བརྗོད་པ་རྣམ་སྤངས་པར། །
ཁྱོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་ཉིད་ཀྱིས། །འགྲོ་བ་འདི་དག་ཞི་བར་མཛད། །

An existent does not arise from either being or non-being, or both, or by itself, or from another, or from both itself and another.

lokātītastavaḥ:13
na sann utpadyate bhāvo nāpy asan sadasan na ca .
na svato nāpi parato na dvābhyāṃ jāyate katham .. 13 ..

An existent does not arise from either being or non-being, or both, or by itself, or from another, or from both itself and another.

དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་མི་སྐྱེ། །མེད་པའང་མ་ཡིན་ཡོད་མེད་མིན། །
བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །གཉིས་མིན་སྐྱེ་བ་ཇི་ལྟ་བུ། །

An existent must have duration and should not be subject to destruction.

lokātītastavaḥ:14
na sataḥ sthitiyuktasya vināśa upapadyate .
nāsato 'śvaviṣāṇena samasya śamatā katham .. 14 ..

An existent must have duration and should not be subject to destruction.

ཡོད་པ་གནས་པར་རིགས་འགྱུར་གྱི། །འཇིག་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །
མེད་པ་མི་གནས་པར་རིགས་པས། །འཇིག་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །

Destruction is not different from the existent entity, nor can it be regarded as non-different, for if it were different, it would be permanent, and it could not occur if it were non-different.

lokātītastavaḥ:15
bhāvān nārthāntaraṃ nāśo nāpy anarthāntaraṃ matam .
arthāntare bhaven nityo nāpy anarthāntare bhavet .. 15 ..

Destruction of an existent entity is untenable, if the entity is a unity, nor is it tenable if the entity is manifold.

lokātītastavaḥ:16
ekatve nahi bhāvasya vināśa upapadyate .
pṛthaktve na hi bhāvasya vināśa upapadyate .. 16 ..

Origination is like a mirage. The arising of the effect from either a cause that has ceased or a cause that has not ceased is untenable.

lokātītastavaḥ:17
vinaṣṭāt kāraṇāt tāvat kāryotpattir na yujyate .
na cāvinaṣṭāt svapnena tulyotpattirmatā tava .. 17 ..

Origination is like a mirage. The arising of the effect from either a cause that has ceased or a cause that has not ceased is untenable.

རེ་ཞིག་ཞིག་པའི་རྒྱུ་ལས་ཀྱང་། །འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་མི་རིགས་ལ། །
མ་ཞིག་ལས་མིན་རྨི་ལམ་དང་། །འདྲ་བའི་སྐྱེ་བ་ཁྱོད་ཉིད་བཞེད། །

The sprout cannot arise from either a destroyed or a non-destroyed seed. All origination is like origination of an illusion.

lokātītastavaḥ:18
na niruddhān nāniruddhād bījād aṅkurasaṁbhavaḥ .
māyotpādavad utpādaḥ sarva eva tvayocyate .. 18 ..

The sprout cannot arise from either a destroyed or a non-destroyed seed. All origination is like origination of an illusion.

ཞིག་དང་མ་ཞིག་པ་དག་གིས། རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་དག །
སྒྱུ་མ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་འབྱུང་། །ཀུན་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། །

This world originates through imagination. It is unreal and as unoriginated it does not cease.

lokātītastavaḥ:19
atas tvayā jagad idaṃ parikalpasamudbhavam .
parijñātam asadbhūtam anutpannaṃ na naśyati .. 19 ..

This world originates through imagination. It is unreal and as unoriginated it does not cease.

དེ་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་འགྲོ་འདི་དག །ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ལས་བྱུང་བར། །
ཀུན་དུ་ཤེས་བྱ་འབྱུང་བ་ནའང་། །སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་མེད་གསུངས། །

Transmigration is like a dream: there can be no rebirth of that which is permanent, neither can there be transmigration of that which is impermanent.

lokātītastavaḥ:20
nityasya saṃsṛtir nāsti naivānityasya saṃsṛtiḥ .
svapnavat saṃsṛtiḥ proktā tvayā tattvavidāṃ vara .. 20 ..

Transmigration is like a dream: there can be no rebirth of that which is permanent, neither can there be transmigration of that which is impermanent.

རྟག་ལ་འཁོར་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །མི་རྟག་པ་ལའང་འཁོར་བ་མེད། །
དེ་ཉིད་རིག་པའི་མཆོག་ཁྱོད་ཀྱིས། །འཁོར་བ་རྨི་ལམ་འདྲ་བར་གསུངས། །

Philosophers maintain that suffering is created by itself, or by another, or by both, or arises without a cause, but you have stated that suffering is dependently arisen.

lokātītastavaḥ:21
svayaṃkṛtaṃ parakṛtaṃ dvābhyāṃ kṛtam ahetukam .
tārkikair iṣyate duḥkhaṃ tvayā tūktaṃ pratītyajam .. 21 ..

Philosophers maintain that suffering is created by itself, or by another, or by both, or arises without a cause, but you have stated that suffering is dependently arisen.

སྡུག་བསྔལ་རང་གིས་བྱས་པ་དང་། །གཞན་གྱིས་བྱས་དང་གཉིས་ཀས་བྱས། །
རྒྱུ་མེད་པར་ནི་རྟོག་གེ་འདོད། །ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་ནས་འབྱུང་བར་གསུངས། །

Dependent origination and emptiness are co-referring.

lokātītastavaḥ:22
yaḥ pratītyasamutpādaḥ śūnyatā saiva te matā .
bhāvaḥ svatantro nāstīti siṁhanādas tavātulaḥ .. 22 ..

Dependent origination and emptiness are co-referring.

རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་གང་འབྱུང་བ། །དེ་ཉིད་ཁྱོད་ནི་སྟོང་པར་བཞེད། །
དངོས་པོ་རང་དབང་ཡོད་མིན་ཞེས། །མཉམ་མེད་ཁྱོད་ཀྱི་སེང་གེའི་སྒྲས། །

The teaching of emptiness is meant to destroy all conceptions. Those who grasp at it are ruined.

lokātītastavaḥ:23
sarvasaṅkalpanāśāya śūnyatāmṛtadeśanā .
yasya tasyām api grāhas tvayāsāv avasāditaḥ .. 23 ..

The teaching of emptiness is meant to destroy all conceptions. Those who grasp at it are ruined.

ཀུན་རྟོག་ཐམས་ཅད་སྤང་པའི་ཕྱིར། །སྟོང་ཉིད་བདུད་རྩི་སྟོན་མཛད་ན། །
གང་ཞིག་དེ་ལ་ཞེན་གྱུར་པ། །དེ་ཉིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྨད། །

All dharmas are insubstantial, dependently arisen and empty like an illusion.

lokātītastavaḥ:24
nirīhāvaśikāḥ śūnyā māyāvat pratyayodbhavāḥ .
sarvadharmās tvayā nātha niḥsvabhāvāḥ prakāśitāḥ .. 24 ..

All dharmas are insubstantial, dependently arisen and empty like an illusion.

བེམས་པོ་གཞན་དབང་སྟོང་པ་ཉིད། །སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་རྐྱེན་འབྱུང་བར། །
མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཀུན་གྱི། །དངོས་མེད་གོམས་པར་མཛད་པ་ལགས། །

The Buddha has not established or destroyed anything, he abides in the knowledge of suchness.

lokātītastavaḥ:25
na tvayotpāditaṃ kiṃ cin na ca kiṃ cin nirodhitam .
yathā pūrvaṃ tathā paścāt tathatāṃ buddhavān asi .. 25 ..

The Buddha has not established or destroyed anything, he abides in the knowledge of suchness.

ཁྱོད་ཀྱིས་ཅུང་ཞིག་མ་བསྐྱེད་ཅིང་། །འགའ་ཡང་བཀག་པ་མ་མཆིས་ལ། །
སྔོན་གྱི་ཇི་ལྟར་ཕྱིས་དེ་བཞིན། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཐུགས་སུ་ཆུད། །

lokātītastavaḥ:26
āryair niṣevitām enām anāgamya hi bhāvanām .
nānimittaṃ hi vijñānaṃ bhavatīha kathaṃ cana .. 26 ..

འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཡི། །བསྒོམ་མ་ཞུགས་པར་མཚན་མེད་འདི། །
རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགར་འགྱུར་རམ། །མཚན་མ་མེད་ལ་མ་ཞུགས་པར། །

Liberation requires the attainment of consciousness unsupported by signs.

lokātītastavaḥ:27
animittam anāgamya mokṣo nāsti tvam uktavān .
atas tvayā mahāyāne tat sākalyena deśitam .. 27 ..

Liberation requires the attainment of consciousness unsupported by signs.

ཐར་པ་མེད་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཐེག་ཆེན་རྣམས། །
མ་ལུས་པར་ནི་དེ་ཉིད་བསྟན། །བསྟོད་པའི་སྣོད་ཁྱོད་བསྟོད་པ་ལས། །

lokātītastavaḥ:28
yad avāptaṃ mayā puṇyaṃ stutvā tvāṃ stutibhājanam .
nimittabandhanāpetaṃ bhūyāt tenākhilaṃ jagat .. 28 ..

བདག་གིས་བསོད་ནམས་གང་ཐོབ་པ། །དེས་ནི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་རྣམས། །
མཚན་མའི་འཆིང་ལས་གྲོལ་གྱུར་ཅིག །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་བསྟོད་པ།

niraupamyastavaḥ:1
niraupamya namas tubhyaṃ niḥsvabhāvārthavādine .
yas tvaṃ dṛṣṭivipannasya lokasyaiva hitodyataḥ .. 1 ..

གང་ཞིག་ལྟ་བས་ཕོངས་པ་ཡི། །འཇིག་རྟེན་འདི་ལ་ཕན་བརྩོན་ཁྱོད། །
དངོས་པོ་མེད་པའི་དོན་རིག་པས། །དཔེ་མེད་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད། ༎ 1

The Buddha's incomparable enlightened vision sees the true reality.

niraupamyastavaḥ:2
na ca nāma tvayā kiṃ cid dṛṣṭaṃ bauddhena cakṣuṣā .
anuttarā ca te nātha dṛṣṭis tattvārthadarśinī .. 2 ..

The Buddha's incomparable enlightened vision sees the true reality.

གང་ཞིག་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་། །སངས་རྒྱས་སྤྱན་གྱིས་མ་གཟིགས་པ། །
ཁྱོད་ཀྱིས་གཟིགས་པ་བླ་མེད་དེ། །དེ་ཉིད་དོན་ནི་རིག་པ་ལགས། ༎ 2

From the perspective of the ultimate truth there is no knower and no known. You have attained the knowledge of the true reality which is difficult to comprehend.

niraupamyastavaḥ:3
na boddhā na ca boddhavyam astīha paramārthataḥ .
aho paramadurbodhāṃ dharmatāṃ buddhavānasi .. 3 ..

From the perspective of the ultimate truth there is no knower and no known. You have attained the knowledge of the true reality which is difficult to comprehend.

དོན་དམ་པ་ཡི་ཡོད་པ་ཉིད། །རྟོགས་དང་རྟོགས་བྱ་མི་མངའ་ཞིང་། །
ཨེ་མའོ་མཆོག་ཏུ་རྟོགས་དཀའ་བའི། །ཆོས་ཉིད་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས། ༎ 3

The Buddha does not create or destroy any dharmas.

niraupamyastavaḥ:4
na tvayotpāditaḥ kaś cid dharmo nāpi nirodhitaḥ .
samatādarśanenaiva prāptaṃ padam anuttamam .. 4 ..

The Buddha does not create or destroy any dharmas.

ཁྱོད་ཀྱིས་ཅུང་ཞིག་མ་བསྐྱེད་ཅིང་། །ཆོས་རྣམས་བཀག་པའང་མ་ལགས་ལ། །
མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཡིས། །བླ་ན་མེད་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས། ༎ 4

The Buddha has attained nirvāṇa not by leaving saṃsāra, but by unperturbed perception of it.

niraupamyastavaḥ:5
na saṃsārāt prakarṣeṇa tvayā nirvāṇam īpsitam .
śāntis te 'dhigatā nātha saṃsārānaparādhitaḥ .. 5 ..

The Buddha has attained nirvāṇa not by leaving saṃsāra, but by unperturbed perception of it.

འཁོར་བ་སྤངས་པར་གྱུར་པ་ཡིས། །མྱ་ངན་འདས་ཁྱོད་མི་བཞེད་ཀྱི། །
འཁོར་བ་མ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི། །ཞི་དེ་མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་རྟོགས། ༎ 5

Defilement and purification have the same taste, as the true reality has no distinctions.

niraupamyastavaḥ:6
tvaṃ vivedaikarasatāṃ saṃkleśavyavadānayoḥ .
dharmadhātvavinirbhedād viśuddhaś cāsi sarvataḥ .. 6 ..

Defilement and purification have the same taste, as the true reality has no distinctions.

ཁྱོད་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དང་། །རྣམ་བྱང་རོ་གཅིག་གྱུར་རིག་པས། །
ཆོས་དབྱིངས་མངོན་པར་དབྱེར་མེད་པ། །ཀུན་དུ་རྣམ་པར་དག་པར་གྱུར། ༎ 6

niraupamyastavaḥ:7
nodāhṛtaṃ tvayā kiṃ cid ekam apy akṣaraṃ vibho .
kṛtsnaś ca vaineyajano dharmavarṣeṇa tarpitaḥ .. 7 ..

གཙོ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་འགའ་ཞིག་ཏུ། །ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་གསུངས་ལ། །
གདུལ་བྱའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ། །ཆོས་ཀྱི་ཆར་གྱིས་ཚིམ་པར་མཛད། ༎ 7

niraupamyastavaḥ:8
na te 'sti saktiḥ skandheṣu na dhātvāyataneṣu ca .
ākāśasamacittas tvaṃ sarvadharmeṣu niśritaḥ .. 8 ..

མཁའ་དང་མཉམ་པའི་ཐུགས་མངའ་ཁྱོད། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ། །
ཆགས་པར་གྱུར་པ་མི་མངའ་བས། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་ལ་བརྟེན་མ་ལགས། ༎ 8

niraupamyastavaḥ:9
sattvasaṃjñā ca te nātha sarvathā na pravartate .
duḥkhārteṣu ca sattveṣu tvam atīva kṛpātmakaḥ .. 9 ..

མགོན་ཁྱོད་སེམས་ཅན་འདུ་ཤེས་ཀྱིས། །འཇུག་པ་ཀུན་དུ་མི་མངའ་ཡང་། །
སྡུག་བསྔལ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་ལ། །སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་གྱུར་པའང་ཁྱོད། ༎ 9

niraupamyastavaḥ:10
sukhaduḥkhātmanairātmyanityānityādiṣu prabho .
iti nānāvikalpeṣu buddhis tava na sajjate .. 10 ..

བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་དེ་བཞིན་དུ། །རྟག་མི་རྟག་སོགས་ལ་གཙོ་ཁྱོད། །
དེ་ལྟའི་རྣམ་རྟོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། །ཐུགས་ནི་ཆགས་པར་གྱུར་མ་ལགས། ༎ 10

niraupamyastavaḥ:11
na gatir nāgatiḥ kā cid dharmāṇām iti te mati .
na kva cid rāśitaḥ prokto dharmārthaparamārthavit .. 11 ..

ཆོས་རྣམས་གང་དུའང་འགྲོ་འོང་མེད། །དེ་བཞིན་ཁྱོད་ཀྱིས་གཤེགས་པའང་ལགས། །
འགའ་རུ་སྤུངས་པ་མ་མཆིས་པ། །དེ་ཕྱིར་དོན་དམ་རིག་པའང་ལགས། ༎ 11

The Buddha's birth and his dharma-body are beyond the ken of thought.

niraupamyastavaḥ:12
sarvatrānugataś cāsi na ca yāto 'si kutra cit .
janmadharmaśarīrābhyām acintyas tvaṃ mahāmune .. 12 ..

The Buddha's birth and his dharma-body are beyond the ken of thought.

ཀུན་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་གྱུར་ཀྱང་། །འགའ་རུ་འབྱུང་བའང་མ་ལགས་ལ། །
སྐྱེ་དང་ཆོས་དང་སྐུ་རྣམས་ཀྱང་། །ཐུབ་ཆེན་ཁྱོད་ཀྱི་བསམ་མི་ཁྱབ། ༎ 12

The world is like an echo and is neither singular nor plural.

niraupamyastavaḥ:13
ekatvānyatvarahitaṃ pratiśrutkopamaṃ jagat .
saṃkrāntināśāya gataṃ buddhavān tvam anindita .. 13 ..

The world is like an echo and is neither singular nor plural.

གཅིག་དང་གཞན་པ་རྣམས་སྤངས་པ། །བྲག་ཅ་ལྟ་བུའི་འགྲོ་བ་རྣམས། །
འཕོ་དང་འཇིག་པ་རྣམ་སྤངས་པ། །སྨད་པ་མེད་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་རྟོགས། ༎ 13

The world is like a dream and is neither eternal nor finite.

niraupamyastavaḥ:14
śāśvatocchedarahitaṃ lakṣyalakṣaṇavarjitam .
saṃsāram avabuddhas tvaṃ svapnamāyādivat prabho .. 14 ..

The world is like a dream and is neither eternal nor finite.

རྟག་དང་ཆད་པ་དང་བྲལ་ཞིང་། །མཚན་ཉིད་མཚོན་བྱ་རྣམ་སྤངས་པར། །
གཙོ་བོས་རྨི་ལམ་སྒྱུ་ཚོགས་བཞིན། །འཁོར་བ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ལགས། ༎ 14

niraupamyastavaḥ:15
vāsanāmūlaparyantakleśanād yo vinirjitāḥ .
kleśaprakṛtitaś caiva tvayāmṛtam upārjitam .. 15 ..

བག་ཆགས་གཞིར་གྱུར་མཐར་ཐུག་པའི། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་སྡིག་པ་སྤངས། །
ཉོན་མོངས་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་། །ཁྱོད་ཀྱིས་བདུད་རྩི་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས། ༎ 15

niraupamyastavaḥ:16
alakṣaṇaṃ tvayā dhīraṃ dṛṣṭaṃ rūpam arūpavat .
lakṣaṇojjvalagātraś ca dṛśyase rūpagocare .. 16 ..

དཔའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་གཟུགས་རྣམས་ཀྱི། །མཚན་མ་མེད་མཐོང་གཟུགས་མེད་བཞིན། །
མཚན་གྱིས་འབར་བའི་སྐུ་ཉིད་ཀྱང་། །གཟུགས་སུ་སྤྱོད་ཡུལ་ཉིད་དུ་མཐོང་། ༎ 16

niraupamyastavaḥ:17
na ca rūpeṇa dṛṣṭena dṛṣṭa ity abhidhīyase .
dharmadṛṣṭyā sudṛṣṭo 'si dharmatā na ca dṛśyate .. 17 ..

གཟུགས་སུ་མཐོང་བས་མཐོང་མིན་ཡང་། །མཐོང་ངོ་ཞེས་ནི་རྗོད་པར་བྱེད། །
ཆོས་མཐོང་བས་ནི་ཤིན་དུ་མཐོང་། །ཆོས་ཉིད་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། ༎ 17

Your body is not made of flesh, bone and blood, your appearance is like a rainbow.

niraupamyastavaḥ:18
śauṣīryo nāsti te kāyo māṃsāsthirudhiro na ca .
indrāyudham iva kāyaṃ vinā darśitavān asi .. 18 ..

Your body is not made of flesh, bone and blood, your appearance is like a rainbow.

ཁོང་སྟོང་ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ་ལ་མེད། །ཤ་དང་རུས་པ་ཁྲག་མེད་ཀྱང་། །
ནམ་མཁའི་དབང་པོའི་གཞུ་བཞིན་དུ། །ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ་ནི་སྟོན་པར་མཛད། ༎ 18

Your body knows no disease, no impurity, no hunger and no thirst. You displayed worldly ways only for the sake of conforming with worldly appearance.

niraupamyastavaḥ:19
nāmayo nāśuciḥ kāye kṣuttṛṣṇāsambhavo na ca .
tvayā lokānuvṛttyarthaṃ darśitā laukikī kriyā .. 19 ..

Your body knows no disease, no impurity, no hunger and no thirst. You displayed worldly ways only for the sake of conforming with worldly appearance.

སྐུ་ལ་བསྙུན་མེད་མི་གཙང་མེད། །བཀྲེས་དང་སྐོམ་པ་འབྱུང་མེད་ཀྱང་། །
ཁྱོད་ནི་འཇིག་རྟེན་རྗེས་འཇུག་ཕྱིར། །འཇིག་རྟེན་སྤྱོད་པའང་སྟོན་པར་མཛད། ༎ 19

You appear to be crossing the river of karma only out of compassion for the world.

niraupamyastavaḥ:20
karmāvaraṇadoṣaś ca sarvathā 'nagha nāsti te .
tvayā lokānukampāyai karmaplotiḥ pradarśitā .. 20 ..

You appear to be crossing the river of karma only out of compassion for the world.

ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་སྐྱོན་རྣམས་ནི། །སྡིག་མེད་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀུན་སྤངས་ཀྱང་། །
ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྗེས་གཟུང་ཕྱིར། །ལས་སྤངས་པར་ཡང་རབ་ཏུ་བསྟན། ༎ 20

niraupamyastavaḥ:21
dharmadhātorasaṃbhedād yānabhedo 'sti na prabho .
yānatritayam ākhyātaṃ tvayā sattvāvatārataḥ .. 21 ..

ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དབྱེར་མེད་ཕྱིར། །གཙོ་བོ་ཐེག་དབྱེར་མ་མཆིས་ཀྱང་། །
ཁྱོད་ཀྱི་ཐེག་པ་གསུམ་བསྟན་པ། །སེམས་ཅན་གཞུག་པའི་ཆེད་དུ་ལགས། ༎ 21

The Buddha's eternal indestructable blessed body embodies dharma.

niraupamyastavaḥ:22
nityo dhruvaḥ śivaḥ kāyas tava dharmamayo jina .
vineyajanahetoś ca darśitā nirvṛtis tvayā .. 22 ..

The Buddha's eternal indestructable blessed body embodies dharma.

རྟག་ཅིང་བརྟན་ལ་ཞི་བ་ཡི། །ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ། །
རྒྱལ་བས་གདུལ་བྱ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར། །ཁྱོད་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་པར་བསྟན། ༎ 22

niraupamyastavaḥ:23
lokadhātuṣv asaṃkhyeṣu tvadbhaktaiḥ punar īkṣase .
cyutijanmābhisaṃbodhicakranirvṛtilālasaiḥ .. 23 ..

གྲངས་མེད་འཇིག་རྟེན་ཁམས་རྣམས་སུ། །འདས་དང་བལྟམས་དང་མངོན་བྱང་ཆུབ། །
འཁོར་བའང་ཐར་པར་མོས་རྣམས་ཀྱི། །ཁྱོད་ལ་གུས་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་མཐོང་། ༎ 23

niraupamyastavaḥ:24
na te 'sti manyanā nātha na vikalpo na ceñjanā .
anābhogena te loke buddhakṛtyaṃ pravartate .. 24 ..

མགོན་པོ་སེམས་པ་མི་མངའ་ཞིང་། །རྣམ་རྟོག་གཡོ་བ་མི་མངའ་ཡང་། །
ཁྱོད་ཉིད་ངང་གིས་འཇིག་རྟེན་ལ། །སངས་རྒྱས་མཛད་པའང་འཇུག་པར་འགྱུར། ༎ 24

niraupamyastavaḥ:25
iti sugatam acintyam aprameyaṃ
guṇakusumair avakīrya mayā prāptam .
kuśalam iha bhavantu tena sattvāḥ
paramagabhīramunīndradharmabhājanāḥ .. 25 ..

དེ་ལྟར་བདེ་གཤེགས་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་བསམ་མི་ཁྱབ། །མེ་ཏོག་གིས་བརྒྱན་པ་ལས་བསོད་ནམས་གང་ཐོབ་པར། །
གྱུར་པ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་འདི་དག །མཆོག་ཏུ་རྟོགས་དཀའ་ཐུབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣོད་གྱུར་ཅིག ༎ 25

acintyastavaḥ:1
pratītyajānāṃ bhāvānāṃ naiḥsvābhāvyaṃ jagāda yaḥ .
taṃ namāmy asamajñānam acintyam anidarśanam .. 1 ..

གང་ཞིག་དངོས་པོ་རྟེན་འབྱུང་རྣམས། །
ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསུངས། །
ཡེ་ཤེས་མཉམ་མེད་བསམ་མི་ཁྱབ། །
དཔེ་མེད་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ༎ 1

acintyastavaḥ:2
yathā tvayā mahāyāne dharmanairātmyam ātmanā .
viditaṃ deśitaṃ tadvad dhīmadbhyaḥ karuṇāvaśāt .. 2 ..

ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཐེག་ཆེན་ལ། །
ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ལ་བདག་མེད་རྟོགས། །
དེ་བཞིན་བློ་དང་ལྡན་རྣམས་ལ། །
ཐུགས་རྗེའི་དབང་གིས་བསྟན་པ་མཛད། ༎ 2

That which is dependently arisen is not substantially originated, and thus it is empty.

acintyastavaḥ:3
pratyayebhyaḥ samutpannam anutpannaṃ tvayoditam .
svabhāvena na taj jātam iti śūnyaṃ prakāśitam .. 3 ..

That which is dependently arisen is not substantially originated, and thus it is empty.

རྐྱེན་རྣམས་ལས་ནི་འབྲེལ་འབྱུང་བ། །
མ་སྐྱེས་ལགས་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། །
ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མ་སྐྱེས། །
དེ་ཕྱིར་སྟོང་པར་རབ་ཏུ་བསྟན། ༎ 3

Origination of an entity is illusory, like an echo.

acintyastavaḥ:4
yadvac chabdaṃ pratītyeha pratiśabdasamudbhavaḥ .
māyāmarīcivac cāpi tathā bhavasamudbhavaḥ .. 4 ..

Origination of an entity is illusory, like an echo.

ཇི་ལྟར་འདི་ན་སྒྲ་བརྟེན་ནས། །
བྲག་ཅ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ལྟར། །
སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་བཞིན་དུ་ཡང་། །
དེ་བཞིན་སྲིད་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་། ༎ 4

acintyastavaḥ:5
māyāmarīcigandharvanagarapratibimbakāḥ .
yady ajātaḥ saha svapnair na syāt taddarśanādikam .. 5 ..

སྒྱུ་མ་དང་ནི་སྨིག་རྒྱུ་དང་། །
དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་གཟུགས་བརྙན་དང་། །
རྨི་ལམ་གལ་ཏེ་མ་སྐྱེས་ན། །
མཐོང་བ་ལ་སོགས་དཔེ་མེད་འགྱུར། ༎ 5

All things arisen from causes and conditions are only conventionally existent.

acintyastavaḥ:6
hetupratyayasaṃbhūtā yathaite kṛtakāḥ smṛtāḥ .
tadvat pratyayajaṃ viśvaṃ tvayoktaṃ nātha sāṃvṛtam .. 6 ..

All things arisen from causes and conditions are only conventionally existent.

ཇི་ལྟར་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ། །
དེ་དག་བྱས་པ་ཅན་དུ་བཞེད། །
དེ་བཞིན་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཀུན། །
མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་གསུངས། ༎ 6

acintyastavaḥ:7
asty etat kṛtakaṃ sarvaṃ yat kiṃ cid bālalāpanam .
riktamuṣṭipratīkāśam ayathārthaprakāśitam .. 7 ..

བྱིས་པ་གང་དག་ཅི་བརྗོད་པ། །
བགྱིས་པ་ཞེས་བགྱིད་དེ་མཆིས་ཏེ། །
ཆད་པ་སྟོང་པ་འདྲ་བ་ལགས། །
དོན་བཞིན་མ་ལགས་རབ་ཏུ་བསྟན། ༎ 7

acintyastavaḥ:8
kṛtakaṃ vastu no jātaṃ tadā kiṃ vārtamānikam .
kasya nāśād atītaṃ syād utpitsuḥ kim apekṣate .. 8 ..

གང་ཚེ་བྱས་པའི་དངོས་མ་སྐྱེས། །
དེ་ཚེ་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡི། །
གང་ཞིག་པས་ན་འདས་པར་འགྱུར། །
མ་འོངས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་ལྟོས། ༎ 8

An entity does not arise by itself, from another or from both. It is neither existent, nor non-existent, nor both.

acintyastavaḥ:9
svasmān na jāyate bhāvaḥ parasmān nobhayād api .
na san nāsan na sadasan kutaḥ kasyodayas tadā .. 9 ..

An entity does not arise by itself, from another or from both. It is neither existent, nor non-existent, nor both.

རང་ལས་དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་མེད། །
གཞན་དང་གཉིས་ཀ་ལས་མ་ཡིན། །
ཡོད་མིན་མེད་མིན་ཡོད་མེད་མིན། །
དེ་ཚེ་གང་ལས་གཞན་ཞིག་འབྱུང་། ༎ 9

That which is unoriginated has no inherent existence, so how can self-generation be possible? In the absence of inherent existence, generation from another is not possible either.

acintyastavaḥ:10
ajāte na svabhāvo 'sti kutaḥ svasmāt samudbhavaḥ .
svabhāvābhāvasiddhyaiva parasmād apy asaṃbhavaḥ .. 10 ..

That which is unoriginated has no inherent existence, so how can self-generation be possible? In the absence of inherent existence, generation from another is not possible either.

མ་སྐྱེས་པ་ལ་རང་བཞིན་མེད། །
དེ་ཕྱིར་གང་ལས་ཀུན་དུ་འབྱུང་། །
རང་བཞིན་དངོས་པོ་མེད་གྲུབ་པས། །
གཞན་ལས་ཀྱང་ནི་འབྱུང་བ་མེད། ༎ 10

If there were own-essence, there would be other-essence. These can be asserted only as a pair of correlates.

acintyastavaḥ:11
svatve sati paratvaṃ syāt paratve svatvam iṣyate .
āpekṣikī tayoḥ siddhiḥ pārāvāram ivoditā .. 11 ..

If there were own-essence, there would be other-essence. These can be asserted only as a pair of correlates.

རང་ཉིད་ཡོད་ན་གཞན་ཡོད་འགྱུར། །
གཞན་ཉིད་ཡོད་ན་རང་ཉིད་ཡོད། །
དེ་དག་ལྟོས་པ་ཅན་དུ་གྲུབ། །
ཕ་རོལ་ཚུ་རོལ་བཞིན་དུ་གསུངས། ༎ 11

How can anything exist outside a correlation? How can the notion of 'short' exist without the notion of 'long'?

acintyastavaḥ:12
yadā nāpekṣate kiṃ cit kutaḥ kiṃ cit tadā bhavet .
yadā nāpekṣate dīrghaṃ kuto hrasvādikaṃ tadā .. 12 ..

How can anything exist outside a correlation? How can the notion of 'short' exist without the notion of 'long'?

གང་ཚེ་ཅི་ལའང་མི་ལྟོས་པ། །
དེ་ཚེ་གང་ལ་གང་ཞིག་འབྱུང་། །
གང་ཚེ་རིང་ལ་མི་ལྟོས་པ། །
དེ་ཚེ་ཐུང་སོགས་ག་ལ་མཆིས། ༎ 12

If there is existence there is non-existence, and since there is existence when there is non-existence neither exists substantially.

acintyastavaḥ:13
astitve sati nāstitvaṃ dīrghe hrasvaṃ tathā sati .
nāstitve sati cāstitvaṃ yat tasmād ubhayaṃ na sat .. 13 ..

A thing exists only in correlation with its opposite.

acintyastavaḥ:14
ekatvaṃ ca tathānekam atītānāgatādi ca .
saṃkleśo vyavadānaṃ ca samyaṅmithyā svataḥ kutaḥ .. 14 ..

A thing exists only in correlation with its opposite.

ཇི་ལྟར་གཅིག་སོགས་མ་མཆིས་པ། །
འདས་དང་མ་འོངས་ལ་སོགས་པ། །
ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། །
ཡང་དག་ལོག་པའང་རང་ལས་ཅི། ༎ 14

If there is no inherent existence, how does everything exist?

acintyastavaḥ:15
svata eva hi yo nāsti bhāvaḥ sarvo 'sti kas tadā .
para ity ucyate yo 'yaṃ na vinā svasvabhāvataḥ .. 15 ..

If there is no inherent existence, how does everything exist?

དངོས་གང་རང་ལས་མ་མཆིས་ན། །
དེ་ཚེ་ཐམས་ཅད་ཅི་ཞིག་མཆིས། །
གཞན་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ལགས་ཏེ། །
རང་གི་རང་བཞིན་མེད་ན་མིན། ༎ 15

If there is no other-essence, things cannot have own-essence either.

acintyastavaḥ:16
na svabhāvo 'sti bhāvānāṃ parabhāvo 'sti no yadā .
bhāvagrahagrahāveśaḥ paratantro 'sti kas tadā .. 16 ..

 

If there is no other-essence, things cannot have own-essence either.

གང་ཚེ་གཞན་གྱི་དངོས་མེད་པ། །
དེ་ཚེ་དངོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད། །
དེ་ཚེ་གཞན་དངོས་དངོས་འཛིན་པ། །
དོན་གྱི་ཐེག་པ་ཅི་ཞིག་མཆིས། ༎ 16

Generation of dharmas is untenable from the ultimate point of view.

acintyastavaḥ:17
ādāv eva samaṃ jātāḥ svabhāvena ca nirvṛtāḥ .
anutpannāś ca tattvena tasmād dharmās tvayoditāḥ .. 17 ..

Generation of dharmas is untenable from the ultimate point of view.

གདོད་མ་ཉིད་ནས་མཉམ་གྱུར་པ། །
རང་བཞིན་གྱིས་ཀྱང་མྱ་ངན་འདས། །
ཡང་དག་པར་ནི་མ་སྐྱེས་ལགས། །
དེ་སླད་ཆོས་རྣམས་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། ༎ 17

Form and other aggregates are insubstantial like foam, bubbles or mirages.

acintyastavaḥ:18
niḥsvabhāvās tvayā dhīman rūpādyāḥ saṃprakāśitāḥ .
phenabudbudamāyābhramarīcikadalīsamāḥ .. 18 ..

Form and other aggregates are insubstantial like foam, bubbles or mirages.

བློ་ལྡན་ཁྱོད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས། །
ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྟན་པ། །
དབུ་བ་ཆུ་བུར་སྒྱུ་ལ་སོགས། །
སྨིག་རྒྱུ་ཆུ་ཤིང་འདྲ་བ་ལགས། ༎ 18

acintyastavaḥ:19
indriyair upalabdhaṃ yat tat tattvena bhaved yadi .
jātās tattvavido bālās tattvajñānena kiṃ tadā .. 19 ..

དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གང་དམིགས་དེ། །
གལ་ཏེ་ཡང་དག་མཆིས་གྱུར་ན། །
བྱིས་པས་ཡང་དག་རིག་པར་འགྱུར། །
གང་ཚེ་ཡང་དག་ཤེས་པས་ཅི། ༎ 19

acintyastavaḥ:20
jaḍatvam apramāṇatvam athāvyākṛtatām api .
viparītaparijñānam indriyāṇāṃ tvam ūcivān .. 20 ..

དབང་པོ་རྣམས་ནི་བེམས་པོ་དང་། །
ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་དང་། །
ལུང་མ་བསྟན་པ་ཉིད་དང་ནི། །
ལོག་པར་ཡོངས་ཤེས་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། ༎ 20

acintyastavaḥ:21
ajñānenāvṛto yena yathāvan na prapadyate .
lokas tena yathābhūtam iti matvā tvayoditam .. 21 ..

གང་གིས་ཅི་ཞིག་མ་རྟོགས་པ། །
ཡང་དག་ཇི་བཞིན་ཐུགས་ཆུད་ནས། །
དེས་ན་འཇིག་རྟེན་མི་ཤེས་པས། །
བསྒྲིབས་པ་ཞེས་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། ༎ 21

The dharma taught by the Buddha is free from the extremes of eternalism and annihilationism.

acintyastavaḥ:22
astīti śāśvatī dṛṣṭir nāstīty ucchedadarśanam .
tenāntadvayanirmukto dharmo 'yaṃ deśitas tvayā .. 22 ..

The dharma taught by the Buddha is free from the extremes of eternalism and annihilationism.

ཡོད་ཅེས་པ་ནི་རྟག་པར་ལྟ། །
མེད་ཅེས་པ་ནི་ཆད་པར་ལྟ། །
དེས་ན་མཐའ་གཉིས་བྲལ་བ་ཡི། །
ཆོས་དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན་པ་མཛད། ༎ 22

Dharmas are not existent, not non-existent, not neither of the two or both; they are not knowable to consciousness.

acintyastavaḥ:23
catuṣkoṭivinirmuktās tena dharmās tvayoditāḥ .
vijñānasyāpy avijñeyā vācāṃ kim uta gocarāḥ .. 23 ..

Dharmas are not existent, not non-existent, not neither of the two or both; they are not knowable to consciousness.

དེས་ན་ཆོས་རྣམས་མུ་བཞི་དང་། །
བྲལ་བར་ཁྱོད་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ལགས། །
རྣམ་ཤེས་བྱ་བའང་མ་ལགས་ལ། ༎ 23

The world is like an illusion.

acintyastavaḥ:24
svapnendrajālikodbhūtaṃ dvicandrodvīkṣaṇaṃ yathā .
bhūtaṃ tadvastu no bhūtaṃ tathā dṛṣṭaṃ jagat tvayā .. 24 ..

The world is like an illusion.

རྨི་ལམ་མིག་འཕྲུལ་ལས་བྱུང་དང་། །
ཟླ་གཉིས་ལ་སོགས་མཐོང་བ་བཞིན། །
འགྲོ་བ་འབྱུང་བ་དེ་དངོས་སུ། །
མ་བྱུང་དེ་བཞིན་ཁྱོད་ཀྱིས་གཟིགས། ༎ 24

From the point of view of the ultimate truth the world does not arise, does not abide and does not cease.

acintyastavaḥ:25
utpannaś ca sthito naṣṭaḥ svapne yadvat sutas tathā .
na cotpannaḥ sthito naṣṭa ukto loko 'rthatas tvayā .. 25 ..

Just as origination in a dream is experienced as due to causality, of such nature is the origination and cessation of all things in the world.

acintyastavaḥ:26
kāraṇāt saṃbhavo dṛṣṭo yathā svapne tathetaraḥ .
saṃbhavaḥ sarvabhāvānāṃ vibhavo 'pi matas tathā .. 26 ..

Just as origination in a dream is experienced as due to causality, of such nature is the origination and cessation of all things in the world.

ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ལས་རྨི་ལམ་ན། །
འབྱུང་བ་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ། །
དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་བཞིན། །
འཇིག་པའང་དེ་བཞིན་བཞེད་པ་ལགས། ༎ 26

Suffering generated by desire, cyclic existence due to defilement and liberation due to accumulation of merit and knowledge are like a dream.

acintyastavaḥ:27
rāgādijaṃ yathā duḥkhaṃ saṃkleśasaṃsṛtī tathā .
saṃbhārapūraṇān muktiḥ svapnavad bhāṣitā tvayā .. 27 ..

Suffering generated by desire, cyclic existence due to defilement and liberation due to accumulation of merit and knowledge are like a dream.

དེ་བཞིན་ཆགས་སོགས་སྡུག་བསྔལ་དང་། །
འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་ཉོན་མོངས། །
ཚོགས་རྫོགས་པ་དང་ཐར་པ་ཡང་། །
རྨི་ལམ་འདྲ་བར་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། ༎ 27

One who maintains duality cognising something as born or unborn, occurring or gone, bound or liberated does not know reality.

acintyastavaḥ:28
jātaṃ tathaiva no jātam āgataṃ gatam ity api .
baddho muktas tathā jñānī dvayam icchen na tattvavit .. 28 ..

One who maintains duality cognising something as born or unborn, occurring or gone, bound or liberated does not know reality.

དེ་བཞིན་སྐྱེས་དང་མ་སྐྱེས་དང་། །
འོངས་པ་དང་ནི་སོང་བ་ཡང་། །
དེ་བཞིན་བཅིངས་གྲོལ་ཡེ་ཤེས་ལ། །
གཉིས་འདོད་ཡང་དག་རིག་མ་ལགས། ༎ 28

How can that which does not arise be extinguished? The world is like an illusory elephant; in reality it is at peace.

acintyastavaḥ:29
utpattir yasya naivāsti tasya kā nirvṛtir bhavet .
māyāgajaprakāśatvād ādiśāntatvam arthataḥ .. 29 ..

How can that which does not arise be extinguished? The world is like an illusory elephant; in reality it is at peace.

གང་ལས་སྐྱེས་པ་ཡོད་མ་ལགས། །
དེ་ལ་མྱ་ངན་འདས་གང་ཡོད། །
སྒྱུ་མའི་གླང་པོ་འདྲ་བས་ན། །
དོན་དུ་གཟོད་ནས་ཞི་བ་ཉིད། ༎ 29

Just as an illusory elephant, although seemingly born, is considered not born, so the world which is apparently born is in reality not born.

acintyastavaḥ:30
utpanno 'pi na cotpanno yadvan māyāgajo mataḥ .
utpannaṃ ca tathā viśvam anutpannaṃ ca tattvataḥ .. 30 ..

Just as an illusory elephant, although seemingly born, is considered not born, so the world which is apparently born is in reality not born.

སྐྱེས་པ་ཉིད་ནའང་མ་སྐྱེས་པ། །
སྒྱུ་མའི་གླང་པོ་ཇི་བཞིན་བཞེད། །
དེ་བཞིན་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་པའམ། །
ཡང་དག་པར་ནི་མ་སྐྱེས་ལགས། ༎ 30

Immeasurable World-saviours have apparently liberated innumerable beings one by one, but in reality not a single being has been liberated by them.

acintyastavaḥ:31
ameyair aprameyānāṃ pratyekaṃ nirvṛtiḥ kṛtā .
lokanāthair hi sattvānāṃ na kaś cin mocitaś ca taiḥ .. 31 ..

Immeasurable World-saviours have apparently liberated innumerable beings one by one, but in reality not a single being has been liberated by them.

འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་དཔག་མེད་ཀྱིས། །
སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ། །
སོ་སོར་མྱ་ངན་འདས་མཛད་ཀྱང་། །
དེ་དག་གིས་ཀྱང་གང་མ་བཀྲོལ། ༎ 31

As those beings who attain nirvāṇa have never been born, no one has ever been liberated by anyone.

acintyastavaḥ:32
te ca sattvāś ca no jātā ye nirvānti na te sphuṭam .
na kaś cin mocitaḥ kaiś cid iti proktaṃ mahāmune .. 32 ..

As those beings who attain nirvāṇa have never been born, no one has ever been liberated by anyone.

ཐུབ་ཆེན་གང་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས། །
རང་ལས་མ་སྐྱེས་དེ་ཡི་ཕྱིར། །
གང་ཡང་གང་གིས་མ་བཀྲོལ་ཞེས། །
དེ་སྐད་ཁྱོད་ཀྱིས་གསལ་བར་གསུངས། ༎ 32

Just as a magician's creation is empty of substance, so the world and its creator are empty of substance.

acintyastavaḥ:33
māyākārakṛtaṃ yadvad vastuśūnyaṃ tathetarat .
vastuśūnyaṃ jagat sarvaṃ tvayoktaṃ kārakas tathā .. 33 ..

Just as a magician's creation is empty of substance, so the world and its creator are empty of substance.

ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་བྱས། །
དངོས་པོ་སྟོང་པ་དེ་བཞིན་དུ། །
བྱས་པ་ཐམས་ཅད་དངོས་སྟོང་གཞན། །
ཁྱོད་གསུང་དེ་བཞིན་བྱེད་པ་པོ། ༎ 33

The notion of Creator is incoherent, as it either leads to infinite regress or implies that he is the agent of the activity affecting himself.

acintyastavaḥ:34
kārako 'pi kṛto 'nyena kṛtatvaṃ nātivartate .
atha vā tatkriyākartṛ kārakasya prasajyate .. 34 ..

The notion of Creator is incoherent, as it either leads to infinite regress or implies that he is the agent of the activity affecting himself.

བྱེད་པ་པོ་ཡང་གཞན་གྱིས་བགྱིས། །
བྱས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ལགས། །
ཡང་ན་དེ་ཡི་བྱ་བ་བྱེད། །
བྱེད་པ་པོར་ནི་ཐལ་བར་འགྱུར། ༎ 34

The entire world is merely a name which has no signified.

acintyastavaḥ:35
nāmamātraṃ jagat sarvam ity uccair bhāṣitaṃ tvayā .
abhidhānāt pṛthagbhūtam abhidheyaṃ na vidyate .. 35 ..

The entire world is merely a name which has no signified.

འདི་དག་ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་ཞེས། །
ཁྱོད་ཀྱིས་གསང་ནི་བསྟོད་དེ་གསུངས། །
བརྗོད་པ་ལས་ནི་གཞན་གྱུར་པ། །
བརྗོད་པར་བགྱི་བ་ཡོང་མ་མཆིས། ༎ 35

All dharmas are mental constructs

acintyastavaḥ:36
kalpanāmātram ity asmāt sarvadharmāḥ prakāśitāḥ .
kalpanāpy asatī proktā yayā śūnyaṃ vikalpyate .. 36 ..

All dharmas are mental constructs

དེ་ཕྱིར་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི། །
རྟོག་པ་ཙམ་ཞེས་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། །
གང་གིས་སྟོང་པར་རྣམ་རྟོག་པའི། །
རྟོག་པ་ཡང་ནི་མེད་ཅེས་གསུངས། ༎ 36

Reality transcends the duality of being and nonbeing without, however, having transcended anything.

acintyastavaḥ:37
bhāvābhāvadvayātītam anatītaṃ ca kutra cit .
na ca jñānaṃ na ca jñeyaṃ na cāsti na ca nāsti yat .. 37 ..

Reality transcends the duality of being and nonbeing without, however, having transcended anything.

དངོས་དང་དངོས་མེད་གཉིས་འདས་པ། །
ལ་ལར་མ་འདས་པ་ཡང་ལགས། །
ཤེས་པ་མེད་ཅིང་ཤེས་བྱའང་མེད། །
མེད་མིན་ཡོད་མིན་གང་ལགས་དང་། ༎ 37

Reality is not singular or plural, or both of those or neither, it is without foundation, unmanifest, inconceivable.

acintyastavaḥ:38
yan na caikaṃ na cānekaṃ nobhayaṃ na ca nobhayam .
anālayam athāvyaktam acintyam anidarśanam .. 38 ..

Reality is not singular or plural, or both of those or neither, it is without foundation, unmanifest, inconceivable.

གང་ཡང་གཅིག་མིན་དུ་མའང་མིན། །
གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་ཅི་ཡང་མེད། །
གཞི་མེད་པ་དང་མི་གསལ་དང་། །
བསམ་མི་ཁྱབ་དང་དཔེ་མེད་དང་། ༎ 38

Reality is not subject to annihilation and is not permanent, it defies knowledge and linguistic expression.

acintyastavaḥ:39
yan nodeti na ca vyeti nocchedi na ca śāśvatam .
tad ākāśapratīkāśaṃ nākṣarajñānagocaram .. 39 ..

Reality is not subject to annihilation and is not permanent, it defies knowledge and linguistic expression.

གང་ཡང་མི་སྐྱེ་མི་འགག་དང་། །
ཆད་པ་མེད་ཅིང་རྟག་མེད་པ། །
དེ་ནི་ནམ་མཁའ་འདྲ་བ་ལགས། །
ཡི་གེ་ཡེ་ཤེས་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། ༎ 39

Dependent origination is emptiness, this is embodied in dharma and in the tathāgata.

acintyastavaḥ:40
yaḥ pratītyasamutpādaḥ śūnyatā saiva te matā .
tathāvidhaś ca saddharmas tatsamaś ca tathāgataḥ .. 40 ..

Dependent origination is emptiness, this is embodied in dharma and in the tathāgata.

དེ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་། །
དེ་ནི་སྟོང་པར་ཁྱོད་བཞེད་ལགས། །
དམ་པའི་ཆོས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ། །
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་དེ་དང་མཚུངས། ༎ 40

acintyastavaḥ:41
tat tattvaṃ paramārtho 'pi tathatā dravyam iṣyate .
bhūtaṃ tad avisaṃvādi tadbodhād buddha ucyate .. 41 ..

དེ་ནི་དེ་ཉིད་དོན་དང་ནི། །
དེ་བཞིན་ཉིད་དང་རྫས་སུ་བཞེད། །
དེ་ནི་ཡང་དག་མི་སླུ་བ། །
དེ་རྫོགས་པས་ན་སངས་རྒྱས་བརྗོད། ༎ 41

There is no difference between the Buddhas and the world of beings.

acintyastavaḥ:42
buddhānāṃ sattvadhātoś ca tenābhinnatvam arthataḥ .
ātmanaś ca pareṣāṃ ca samatā tena te matā .. 42 ..

There is no difference between the Buddhas and the world of beings.

སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཆོས་དབྱིངས་དང་། །
དེས་ན་དོན་དུ་ཐ་མི་དད། །
བདག་ཉིད་དང་ནི་གཞན་རྣམས་དང་། །
དེས་ན་མཉམ་པར་ཁྱོད་བཞེད་ལགས། ༎ 42

Dependently originated things are empty.

acintyastavaḥ:43
bhāvebhyaḥ śūnyatā nānyā na ca bhāvo 'sti tāṃ vinā .
tasmāt pratītyajā bhāvās tvayā śūnyāḥ prakāśitāḥ .. 43 ..

Dependently originated things are empty.

དངོས་པོ་རྣམས་ལས་སྟོང་གཞན་མིན། །
དེ་མེད་པར་ཡང་དངོས་པོ་མེད། །
དེ་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྱུང་བའི་དངོས། །
སྟོང་པ་ལགས་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན། ༎ 43

Conventional which consists in generation in dependence on causes and conditions coincides with the ultimate.

acintyastavaḥ:44
hetupratyayasaṃbhūtā paratantrā ca saṃvṛtiḥ .
paratantra iti proktaḥ paramārthas tv akṛtrimaḥ .. 44 ..

Conventional which consists in generation in dependence on causes and conditions coincides with the ultimate.

རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའང་ལགས། །
གཞན་གྱི་དབང་ལས་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། །
གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་རབ་ཏུ་གསུངས། །
དམ་པའི་དོན་ནི་བཅོས་མ་ཡིན། ༎ 44

acintyastavaḥ:45
svabhāvaḥ prakṛtis tattvaṃ dravyaṃ vastu sad ity api .
nāsti vai kalpito bhāvo paratantras tu vidyate .. 45 ..

ངོ་བོ་ཉིད་དང་རང་བཞིན་དང་། །
ཡང་དག་རྫས་དངོས་ཡོད་པའང་ལགས། །
བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད། །
གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཡོད་མ་ལགས། ༎ 45

acintyastavaḥ:46
astīti kalpite bhāve samāropas tvayoditaḥ .
nāstīti kṛtakocchedād ucchedaś ca prakāśitaḥ .. 46 ..

བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་ཅེས་པ། །
སྒྲོ་འདོགས་ལགས་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། །
བྱས་པ་ཆད་ནས་མེད་ཅེས་པ། །
ཆད་པ་ལགས་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། ༎ 46

The world is empty of substance and is likened to a mirage.

acintyastavaḥ:47
tattvajñānena nocchedo na ca śāśvatatā matā .
vastuśūnyaṃ jagat sarvaṃ marīcipratimaṃ matam .. 47 ..

The world is empty of substance and is likened to a mirage.

ཡང་དག་ཤེས་པས་ཆད་པ་མེད། །
རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པར་བཤད། །
འགྲོ་བ་དངོས་པོས་སྟོང་པ་ལགས། །
དེ་སླད་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་བར་བཞེད། ༎ 47

As water in a mirage is neither permanent nor annihilated, thus the entire world is neither permanent nor annihilated.

acintyastavaḥ:48
mṛgatṛṣṇājalaṃ yadvan nocchedi na ca śāśvatam .
tadvat sarvaṃ jagat proktaṃ nocchedi na ca śāśvatam .. 48 ..

As water in a mirage is neither permanent nor annihilated, thus the entire world is neither permanent nor annihilated.

ཇི་ལྟར་རི་དྭགས་སྐོམ་ཆུ་ནི། །
ཆད་མེད་རྟག་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །
དེ་བཞིན་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །
ཆད་མེད་རྟག་པ་མེད་པར་གསུངས། ༎ 48

acintyastavaḥ:49
dravyam utpadyate yasya tasyocchedādikaṃ bhavet .
antavān nāntavāṃś cāpi lokas tasya prasajyate .. 49 ..

གང་ལ་རྫས་ཤིག་སྐྱེ་འགྱུར་བ། །
དེ་ལ་ཆད་སོགས་འཇིག་པ་འབྱུང་། །
དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་མཐའ་ཡོད་དང་། །
མཐའ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ལགས། ༎ 49

acintyastavaḥ:50
jñāne sati yathā jñeyaṃ jñeye jñānaṃ tathā sati .
yatrobhayam anutpannam iti buddhaṃ tadāsti kim .. 50 ..

ཤེས་པ་ཡོད་པས་ཤེས་བྱ་བཞིན། །
ཤེས་བྱ་ཡོད་པས་དེ་ཤེས་བཞིན། །
གང་ཚེ་གཉིས་ཀ་མ་སྐྱེས་པར། །
རྟོགས་པ་དེ་ཚེ་ཅི་ཞིག་ཡོད། ༎ 50

Dharma cures of all views.

acintyastavaḥ:51
iti māyādidṛṣṭāntaiḥ sphuṭam uktvā bhiṣagvaraḥ .
deśayām āsa saddharmaṃ sarvadṛṣṭicikitsakam .. 51 ..

Dharma cures of all views.

དེ་ལྟར་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་དཔེ། །
སྨན་པའི་མཆོག་གིས་གསལ་བསྟན་ནས། །
ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་འགོག་བྱེད་པའི། །
དམ་པའི་ཆོས་ནི་བསྟན་པ་ལགས། ༎ 51

The ultimate truth is the teaching that things lack substantial existence.

acintyastavaḥ:52
etat tat paramaṃ tattvaṃ niḥsvabhāvārthadeśanā .
bhāvagrahagṛhītānāṃ cikitseyam anuttarā .. 52 ..

The ultimate truth is the teaching that things lack substantial existence.

ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་བསྟན་པ། །
དེ་ནི་ཡང་དག་དམ་པ་ལགས། །
དངོས་པོའི་གདོན་གྱིས་ཟིན་རྣམས་ཀྱིས། །
གསོ་བ་དེ་ནི་བླ་ན་མེད། ༎ 52

acintyastavaḥ:53
dharmayājñika tenaiva dharmayajño niruttaraḥ .
abīkṣṇam iṣṭas trailokye niṣkapāṭo nirargalaḥ .. 53 ..

དེས་ན་ཆོས་ཀྱི་མཆོད་སྦྱིན་པ། །
མཆོད་སྦྱིན་རིམ་པས་རྟག་རྒྱུན་དུ། །
འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་སྦྱིན་སྲེག་མཛད། ༎ 53

The Buddha has uttered the lion's roar of no-self which destroys the fear that comes from holding things as substantial.

acintyastavaḥ:54
vastugrāhabhayocchedī kutīrthyamṛgabhīkaraḥ .
nairātmyasiṃhanādo 'yam adbhuto naditas tvayā .. 54 ..

The Buddha has uttered the lion's roar of no-self which destroys the fear that comes from holding things as substantial.

དངོས་འཛིན་འཇིགས་པ་གཅོད་བགྱིད་ཅིང་། །
མུ་སྟེགས་རི་དྭགས་འཇིགས་བགྱིད་པ། །
བདག་མེད་སེང་གེའི་ང་རོའི་སྒྲ། །
རྨད་བྱུང་དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་གསུངས། ༎ 54

The Buddha has beaten the dharma-drum with its deep sound of emptiness and blown the dharma-conch with its high pitch of no-self.

acintyastavaḥ:55
śūnyatādharmagambhīrā dharmabherī parāhatā .
naiḥsvābhāvyamahānādo dharmaśaṅkhaḥ prapūritaḥ .. 55 ..

The Buddha has beaten the dharma-drum with its deep sound of emptiness and blown the dharma-conch with its high pitch of no-self.

སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཆེས་ཟབ་པའི། །
ཆོས་ཀྱི་རྔ་ཆེན་བརྡུངས་པ་ལགས། །
ངོ་བོ་ཉིད་མེད་སྒྲ་བོ་ཆེའི། །
ཆོས་ཀྱི་དུང་ནི་བུས་པ་ལགས། ༎ 55

The ultimate meaning of the Buddha's teaching is the emptiness of dharmas.

acintyastavaḥ:56
dharmayautukam ākhyātaṃ buddhānāṃ śāsanāmṛtam .
nītārtham iti nirdiṣṭaṃ dharmāṇāṃ śūnyataiva hi .. 56 ..

The ultimate meaning of the Buddha's teaching is the emptiness of dharmas.

སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་བདུད་རྩི་ཡི། །
ཆོས་ཀྱི་རྫས་ནི་གསུངས་པ་ལགས། །
ཆོས་རྣམས࿒ཀུན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད། །
ངེས་པའི་དོན་ཏོ་ཞེས་ཀྱང་བསྟན། ༎ 56

The Buddha's teaching about origination, cessation, beings, etc. is the conventional truth which has a provisional meaning.

acintyastavaḥ:57
yā tūtpādanirodhādisattvajīvādideśanā .
neyārthā ca tvayā nātha bhāṣitā saṃvṛtiś ca sā .. 57 ..

The Buddha's teaching about origination, cessation, beings, etc. is the conventional truth which has a provisional meaning.

གང་ཡང་སྐྱེ་དང་འགག་ལ་སོགས། །
སེམས་ཅན་སྲོག་ལ་སོགས་བསྟན་པ། །
དེ་ནི་བཀྲི་དོན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ། །
མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལགས། ༎ 57

acintyastavaḥ:58
prajñāpāramitāmbhodher yo 'tyantam pāram āgataḥ .
sa puṇyaguṇaratnāḍhyas tvadguṇārṇavapāragaḥ .. 58 ..

ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མཚོ་ཡི། །
ཕ་རོལ་གང་གིས་རང་ཕྱིན་ཏེ། །
བསོད་ནམས་ཡོན་ཏན་རིན་ཆེན་ཕྱུག །
མགོན་ཁྱོད་ཡོན་ཏན་ཕ་རོལ་ཕྱིན། ༎ 58

acintyastavaḥ:59
iti stutvā jagannātham acintyam anidarśanam .
yad avāptaṃ mayā puṇyaṃ tenāstu tvatsamaṃ jagat .. 59 ..

དེ་ལྟར་དཔེ་མེད་བསམ་མི་ཁྱབ། །
འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་བསྟོད་པ་ཡིས། །
བདག་གིས་བསོད་ནམས་གང་ཐོབ་དེས། །
འགྲོ་བ་ཁྱོད་དང་མཚུངས་པར་ཤོག ༎ 59

paramārthastavaḥ:1
kathaṃ stoṣyāmi te (taṁ) nātham anutpannam anālayam .
lokopamām atikrāntaṃ vākpathātītagocaram .. 1 ..

སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་གནས་མེད་ལ། །འཇིག་རྟེན་དཔེ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས། །
ངག་གིས་བརྗོད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །མགོན་ཁྱོད་ཇི་ལྟར་བསྟོད་པར་བགྱི། ༎ 1

paramārthastavaḥ:2
tathāpi yādṛśo vā 'si tathatārtheṣu gocaraḥ .
lokaprajñaptim āgamya stoṣye 'haṃ bhaktito gurum .. 2 ..

དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་འདྲ་བས། །དེ་བཞིན་ཉིད་དོན་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི། །
འཇིག་རྟེན་བཏགས་པ་ལ་གནས་ནས། །གུས་པ་ཆེན་པོས་བདག་གིས་བསྟོད། ༎ 2

The Buddha has not been born, has not come and has not gone.

paramārthastavaḥ:3
anutpannasvabhāvena utpādas te na vidyate .
na gatir nāgatir nāthābhāvāya namo 'stu te .. 3 ..

The Buddha has not been born, has not come and has not gone.

སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིས། །ཁྱོད་ལ་སྐྱེ་བ་ཡོང་མི་མངའ། །
མགོན་ཁྱོད་གཤེགས་དང་བྱོན་མི་མངའ། །དངོས་མི་མངའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་འདུད། ༎ 3

The Buddha is nondual, he is neither being nor non-being, neither finite nor eternal.

paramārthastavaḥ:4
na bhāvo nāpy abhāvo 'si nocchedo nāpi śāśvataḥ .
na nityo nāpy anityas tvam advayāya namo 'stu te .. 4 ..

The Buddha is nondual, he is neither being nor non-being, neither finite nor eternal.

དངོས་མེད་མ་ལགས་དངོས་མ་ལགས། །ཆད་པ་མ་ལགས་རྟག་མ་ལགས། །
མི་རྟག་མ་ལགས་རྟག་མ་ལགས། །གཉིས་མི་མངའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་འདུད། ༎ 4

Attributes such as colour are not applicable to the Buddha.

paramārthastavaḥ:5
na hy eko haritamāñjiṣṭho varṇas te nopalabhyate .
na pītaḥ śuklaḥ kṛṣṇo vā avarṇāya namo 'stu te .. 5 ..

Attributes such as colour are not applicable to the Buddha.

དམར་དང་ལྗང་དང་བཙོད་མདོག་མིན། །སེར་དང་གནག་དང་དཀར་མ་ལགས། །
ཁྱོད་ལ་ཁ་དོག་ཡོང་མི་དམིགས། །མདོག་མི་མངའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་འདུད། ༎ 5

No measurement is applicable to the Buddha.

paramārthastavaḥ:6
na mahān nāpi hrasvo 'si na dīrghaḥ parimaṇḍalaḥ .
apramāṇagatiṃ prāpto 'pramāṇāya namo 'stu te .. 6 ..

No measurement is applicable to the Buddha.

ཆེན་པོ་མ་ལགས་ཆུང་མ་ལགས། །རིང་དང་ཟླུམ་པ་མ་ལགས་ལ། །
ཚད་མེད་པ་ཡི་དངོས་བརྙེས་པ། །ཚད་མི་མངའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་འདུད། ༎ 6

The Buddha is not located anywhere, and is neither in saṃsāra nor in nirvāṇa.

paramārthastavaḥ:7
na dūre nāpi vāsane nākāśe nāpi vā kṣitau .
na saṃsāre na nirvāṇe asthitāya namo 'stu te .. 7 ..

The Buddha is not located anywhere, and is neither in saṃsāra nor in nirvāṇa.

རིང་མིན་ཉེ་བ་མ་ལགས་ཤིང་། །ནམ་མཁའ་མ་ལགས་ས་མ་ལགས། །
འཁོར་མིན་མྱ་ངན་འདས་མ་ལགས། །གནས་མི་མངའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་འདུད། ༎ 7

The Buddha is not found among the dharmas, having attained the ultimate state of dharmadhātu.

paramārthastavaḥ:8
asthitaḥ sarvadharmeṣu dharmadhātugatiṃ gataḥ .
parāṃ gambhīratāṃ prāpto gambhīrāya namo 'stu te .. 8 ..

The Buddha is not found among the dharmas, having attained the ultimate state of dharmadhātu.

ཆོས་རྣམས་ཀུན་ལ་མི་གནས་པས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དངོས་གྱུར་ཅིང་། །
མཆོག་ཏུ་ཟབ་པ་གཉིས་བརྙེས་པ། །ཟབ་མོ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད་། ༎ 8

paramārthastavaḥ:9
evaṃ stute stuto bhūyād athavā kiṃ vata stutaḥ .
śūnyeṣu sarvadharmeṣu kaḥ stutaḥ kena vā stutaḥ .. 9 ..

དེ་ལྟའི་བསྟོད་པས་བསྟོད་བགྱིའམ། །ཡང་ན་འདིར་ནི་ཅི་ཞིག་བསྟོད། །
ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ལ། །གང་ལ་བསྟོད་ཅིང་གང་གིས་བསྟོད། ༎ 9

The Buddha is inconceivable.

paramārthastavaḥ:10
kas tvāṃ śaknoti saṃstotum utpādavyayavarjitam .
yasya nānto na madhyaṃ vā grāhyagrāho na vidyate .. 10 ..

The Buddha is inconceivable.

སྐྱེ་དང་འཇིག་པ་རྣམ་སྤངས་ཤིང་། །གང་ལ་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ། །
གཟུང་དང་འཛིན་པ་མི་མངའ་བ། །འདིར་ནི་ཁྱོད་བསྟོད་ནུས་པ་གང་། ༎ 10

paramārthastavaḥ:11
na gataṃ nāgataṃ stutvā sugataṃ gativarjitam .
tena puṇyena loko 'yaṁ vrajatāṃ saugatīṃ gatim .. 11 ..

གཤེགས་དང་བྱོན་པ་མི་མངའ་ཞིང་། །འགྲོ་སྤངས་བདེ་བར་གཤེགས་བསྟོད་པའི། །
བསོད་ནམས་དེས་ནི་འཇིག་རྟེན་རྣམས། །བདེ་གཤེགས་གནས་སུ་འགྲོ་བར་ཤོག ༎ 11

གཤེགས་དང་བྱོན་པ་མི་མངའ་ཞིང་། །འགྲོ་སྤངས་བདེ་བར་གཤེགས་བསྟོད་པའི། །
བསོད་ནམས་དེས་ནི་འཇིག་རྟེན་རྣམས། །བདེ་གཤེགས་གནས་སུ་འགྲོ་བར་ཤོག ༎ 11